ATATÜRK'ÜN 'YÜRÜYEN KÖŞKÜ'NÜN İNANILMAZ ÖYKÜSÜ

Yazdır
Üst Kategori: Tüm Sayılar Kategori: Sayı: 25
Yayınlanma: Cumartesi, 24 Aralık 2016 METİN ERDOĞAN tarafından yazıldı.

yuruyen-kosk-raylar-ustunde3Mustafa Kemal Atatürk’ü bugüne kadar sadece iyi bir asker, devlet adamı ve reformcu olarak tanıdık. Oysa Atatürk’ün doğaya ve çevreciliğe dair 1920’li yıllardaki söylemlerine ve uygulamalarına bakılınca, kendisinin dünyanın belki de en ilk çevreci devlet adamı olduğunu söyleyebiliriz? 

O dal kalacak Köşk gidecek!

Bilindiği gibi, dünyada  “çevrecilik” anlayışı70’li yıllarda gündeme gelmiştir. Atatürk ise, henüz 20-30’lu yıllardadoğa sevgisine ve çevreciliğe ilişkin söylemlerde bulunmuş ve somut projeler uygulamıştır. Örneğin; Atatürk’ün AOÇ’de biyoyakıt kullanması, kesilen bir iğde ağacı için ağlaması, çiftlikler kurması, ağaca, hayvanlara ve modern tarıma büyük önem vermesi yanında, ayrıca aşağıda anlatılan “Yürüyen Köşk” öyküsü vs. bunlardan sadece birkaçıdır.

 yuruyen-kosk-tasinma-esnasinda2yuruyen-kosk-siyah-beyaz

Bugün doğa sevgisi için sembol olan Yalova’daki ‘Yürüyen Köşk’ün inanılmaz öyküsü:  

Atatürk 19 Ağustos 1929 günü Ertuğrul yatıya Yalova'ya gelir. Amacı kenti kasıp kavuran amansız sıtma hastalığını yerinde görmektir. Yalova ve Termal’de gereken incelemeleri yaptıktan sonra yatıyla İstanbul’a dönmek üzere yola çıkar. Yalova açıklarından seyrederken gözü bir ulu çınara takılır ve hemen karaya çıkar. Gölgesinde bir süre dinlendiği bu ulu çınardan çok etkilenir ve kendisine burada bir ev yapılmasını emreder. Yalova sahilinde, bugün keza Atatürk tarafından kurulan Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma içinde dörtgen planlı, iki katlı ve ahşap bir mütevazi Köşk yapılır. İnşaat 12 Eylül 1929 tarihinde  (22 günde)  tamamlanır. 

Atatürk bir gün (1930 yılında) sahildeki Köşküne tekrar geldiğinde, bahçıvanı ağacın bir dalını keserken görmüştür.

Bunu neden yaptığını sorduğunda bahçıvan “Paşam, bu dallar çatıya zarar vermektedir” cevabını alınca tarihe geçen şu emri vermiştir: “O dal kalacak Köşk gidecek!” Bunun ne anlama geldiğini bahçıvan daha sonra anlayacaktır.

Gazi’nin emriyle İstanbul’dan getirilen bir teknik ekip 8.8.1930 tarihinde (üç gün içinde) bu binayı raylar üzerinde 4 metre 80 santim doğuya kaydırır! Köşk’ün yaklaşık 5 Metre kaydırılma çalışmalarına, yanında kız kardeşi Makbule Atadan, Vali Vekili Muhittin Üstündağ ve gazeteciler olduğu halde bizzat nezaret etmiştir.

yuruye-kosk-tasinma-esnasinda

Bu eylemle Atatürk dünyaya; doğa sevgisi, çevre bilinci ve teknolojik beceri konularında mesajlar vermeyi amaçlamıştır! 

Atatürk, Ankara ve İstanbul’dan sonra en çok toplam 311 gün ile “benim kentim” dediği Yalova’da kalmıştır.

Yalova’ya özel bir önem veren Gazi burada d
oğaya, çevreciliğe ve modern tarıma ilişkin sayısız projeler uygulamış ve çok sayıda yabancı devlet adamını ve diplomatı bu Köşk’t kabul etmiştir.

Afet İnan hatıralarında ulu Çınar için, “Atatürk’ün hayatını değiştiren ağaç” ifadesini kullanmıştır. 

Gerçek adı Millet Köşkü olan binaya halk Yürüyen Köşkdaha sonra adını verir. Şu an bu yapı bir doğa ve çevre sembolüdür ve Yalova’nın markasıdır. Günümüzde müze olarak kullanılan Köşk, Gazi Mustafa Kemal Atatürk tarafından Türk halkına bağışlanmıştır. Köşk; 1999 Yalova depreminde hasar görmeyen sadece %15 binadan biri olarak halen sapasağlam ayakta durmaktadır! Çınar ise bugün 391 yaşındadır ve bir uzmanlar ekibi tarafından ülkemizin en önemli 4. Ağacı seçilmiştir.

ataturk-yuruyen-kosk-misafirleriyle2 


2017
yılında UNESCO Dünya Kültür Mirasları Listesine girmek için aday olan Yürüyen Köşkdünyada yerinden kaydırıldığı bilinen ilk binadır! Bir başka binanın taşınması olayına dünya, bundan tam 68 yıl sonra (1998) Amerika’da tanık olmuştur! Üstelik oradaki amaç Yalova’da olduğu gibi doğayı değil, sadece tarihi bir yapıyı korumaktır.  

 

ataturk-yuruyen-koskte-misafirleriyle 

Köşk’ün yaklaşık 5 Metre kaydırılma çalışmalarına, Atatürk yanında kız kardeşi Makbule Atadan, Vali Vekili Muhittin Üstündağ ve gazeteciler olduğu halde bizzat nezaret etmiştir. 

yuruyen-kosk-on-cepheden-goruntu

yuruyen-kosk-kutlama

Fotoğraflar, araştırmacı-yazar Metin Erdoğan tarafından Işikbinyılı.Org ile paylaşılmıştır.

 

Metin ERDOĞAN Hakkında:

*KİŞİSEL BİLGİLER:
1952 yılında Van’ın Erciş ilçesinde doğdu. Evli ve üç çocuk babasıdır. Çok iyi derecede Almanca ve orta derecede İngilizce bilmektedir.

*EĞİTİM BİLGİLERİ:
İlk ve orta tahsilini Erciş'te tamamladıktan sonra Hacettepe Üniversitesi Sosyal ve İdari Bilimler Fakültesi Alman Dili ve Edebiyatı Bölümünden yüksek lisansdan mezun olmuştur.
*BULUNDUĞU GÖREVLER:
Yurtiçinde ve yurtdışında görevlerde bulunmuştur:

Yurtiçinde; Yurtdışı İşçi Hizmetleri Genel Müdür Yardımcılığı, Bakanlık Müşavirliği ve Müsteşar Yardımcılığı görevlerinde bulunmuştur.
Yurtdışında; Başkonsolosluklarda, Berlin, Karlsruhe, Köln, Stuttgart’da Çalışma ve Sosyal Güvenlik Ataşesi olarak görev yapmıştır.

*UZMANLIK ALANI:
Esas uzmanlık alanı, “Uluslararsı Göç Hareketleri”dir ve paten hakkı
kendisine ait olan ve halen yurtdışında uygulanan bir “Meslek Altın Bileziktir
(kısaca: MAB)” Projesi bulunmaktadır.

2011 yılında emekli olduktan sonra, Araştırmacı-Yazar olarak Atatürk’ün doğa sevgisi, çevrecilik anlayışı ve Yalova’daki Atatürk’e ait ‘Yürüyen Köşk’ konusunda araştırmalar yapmakta ve çeşitli dergilerde makaleler yazmaktadır.

©Yazan: Metin Erdoğan, Yürüyen Köşk gönüllüsü, Araştırmacı-Yazar

 

IşikBinyılı.Org - http://www.isikbinyili.org - 24 Aralık 2016, New York.

Yorumlar (0)

500 karakter kaldı.

Cancel or

joomla 1.6 templates free

©IŞIKBİNYILI.ORG'un e-yayını; The Light Millennium bünyesinde kamu yararı;na ve kamu tarafından desteklenen yayıncılık ilkesiyle, 17 Temmuz 2001 tarihinde, Bircan Ünver tarafından, New York'ta kurulmuştur. Vergiden muafiyet statüsüne (501, (c) (3) ise 17 Temmuz 2001 tarihinden geçerli olmak üzere hak kazanmıştır. IŞIK BİNYILI'nın konsept ve vizyonu "Lightmillennium.Org" bünyesinde ilk kez web ortamında Ağustos 1999'da tanıtılmıştır. Ocak 2000 ila Eylül 2005'e değin Lightmillennium.Org bünyesinde yayımlanmıştır. Sonbahar 2005 tarihiyle isikbinyili.org" alan adı ve bağımsız sitesinde yayındadır. Aynı zamanda, 11 Ocak 2010 tarihi itibariyle de Türk Dernekler Kanunu çerçevesinde, İstanbul merkezli olarak kurumlaşmıştır.  Bu sitenin içeriği kurucularının izni olmaksızın kopyalanamaz. Sitenin tüm içeriği Türkiye'de "IŞIKBİNYILI.ORG"a, uluslararası da "The Light Millennium"a aittir. Uluslararası telif hakları kanunlarıyla korunmaktadır ve her hakkı saklıdır."  2005-2011 Pelin Bali tarafından tasarlanmıştır.  2012/23-25.nci sayılar ise Tülün Ulusoy | OdakSevgi.Biz -  tarafından yeni bir platformda kurulmuş ve geliştirilmiştir. Bu sitenin web-hosting'i ise Ağustos 2011-2014 arasında Horon Solutions tarafından sağlanmıştır. | Kurucu Başkan ve Genel Yayın Yönetmeni: Bircan Ünver         E-posta: Bu e-Posta adresi istenmeyen posta engelleyicileri tarafından korunuyor. Görüntülemek için JavaScript etkinleştirilmelidir. |  http://www.isikbinyili.org ©1999-2016

By Joomla 1.6 templates free